
رئیس اتاق کرمان با بیان اینکه کرمان باید به عنوان دروازه تاریخی هند به اقتصاد ایران دیده شود، گفت: امروز که تجارت ایران و هند به پایینترین سطح خود رسیده، این کرمان است که میتواند دوباره راه را باز کند؛ نه با شعار، بلکه با ظرفیت معدنی، موقعیت جغرافیایی و میراث مشترکی که هیچ تحریمی نمیتواند آن را از بین ببرد.
به گزارش روابط عمومی اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی کرمان، سیدمهدی طبیب زاده، در نشست با رایزن اقتصادی و فرهنگی سفارت هند در ایران، به پیشینه تاریخی ارتباط کرمان و هند و پیوندهای تجاری و فرهنگی دو ملت پرداخت و افزود: کرمان در قلب تاریخ تجاری ایران و هند قرار داشته و از دیرباز یکی از ایستگاههای اصلی راه ادویه بوده است؛ مسیری که هند را از طریق ایران به آسیای مرکزی و چین متصل میکرد و بم در جنوب شرق کرمان، یک شهر تجاری مهم در این مسیر بود.
رئیس اتاق کرمان، با اشاره به اینکه پیوند کرمان با هند فقط تجاری نبوده، بلکه در لایههای زبانی و فرهنگی نیز نفوذ کرده و نشانه زنده این پیوند، پابرجایی کاروانسرای هندوها در کرمان است، ادامه داد: پیوند کرمان و هند در دوره های گذشته از تجارت نیز فراتر رفته و علاوه بر منبع الهام فرهنگی در دوره هایی از تاریخ مانند دوران صفویه، اهمیت استراتژیک پیدا می کند. وی در ادامه به وضعیت امروزی ارتباط کرمان و هند اشاره کرد و با بیان اینکه تجارت بین این دو منطقه امروز از تاریخ خود عقب مانده است، اظهار کرد: امروز حجم تجارت ایران و هند به حدود ۱.۶۳ میلیارد دلار در سال رسیده است؛ در حالی که این رقم در سال ۲۰۱۸ میلادی حدود ۱۷ میلیارد دلار بود؛ یعنی تجارت دوجانبه بیش از ۹۰ درصد سقوط کرده است.
طبیب زاده ادامه داد: عمده صادرات هند به ایران برنج بسماتی، دارو و محصولات کشاورزی است و در مقابل ایران پسته، خرما و محصولات کشاورزی به هند صادر میکند که این ساختار تجاری، کرمان را تقریباً از معادلات حذف کرده است؛ در حالی که کرمان با ذخایر مس، فولاد، کرومیت، محصولات کشاورزی و ظرفیتهای معدنی و صنعتی میتواند سهم بسیار بزرگتری از این تجارت داشته باشد.
سه پیشنهاد برای تقویت ارتباطات کرمان و هند
رئیس اتاق کرمان با یادآوری اینکه بندر چابهار و کریدور شمال-جنوب، مسیر طبیعی اتصال کرمان به هند است اما تاکنون از این ظرفیت برای تجارت کرمان با هند بهدرستی استفاده نشده است، به ارائه سه پیشنهاد مشخص به سفارت هند و برای تقویت ارتباطات کرمان و هند پرداخت و گفت: نخستین پیشنهاد احیای مسیر تجاری کرمان-چابهار-هند با محوریت محصولات با ارزشافزوده است؛ زیرا کرمان میتواند محصولات معدنی فرآوریشده مانند مس، فولاد، کرومیت و محصولات کشاورزی با بستهبندی و فرآوری مدرن را از طریق چابهار به هند صادر کند که این مسیر، هم برای هند از نظر امنیت زنجیره تأمین و هم برای کرمان از نظر خروج از انزوای تجاری اهمیت دارد.
وی دومین پیشنهاد را ایجاد سازوکار مستقیم ارتباط اتاق کرمان با اتاقهای بازرگانی ایالتهای معدنی هند دانست و تصریح کرد: تجارت ایران و هند امروز عمدتاً در تهران و بمبئی متمرکز است در حالی که کرمان بهعنوان قطب معدنی ایران باید ارتباط مستقیم با ایالتهایی مانند راجستان، مادیا پرادش و اودیشا (قطبهای معدنی هند) برقرار کند؛ بنابراین پیشنهاد می شود یک هیات تجاری متقابل در اولین فرصت ممکن تبادل شود. طبیب زاده، با بیان اینکه سومین پیشنهاد، استفاده از میراث فرهنگی کرمان بهعنوان ابزار دیپلماسی اقتصادی است، افزود: کاروانسرای هندوها در کرمان، مسیر تاریخی ادویه و پیوندهای زبانی، سرمایههایی هستند که میتوانند در قالب تورهای تجاری-فرهنگی و رویدادهای مشترک، توجه تجار و سرمایهگذاران هندی را به کرمان جلب کنند زیرا معتقدیم فرهنگ، درب ورودی تجارت است.
رئیس اتاق کرمان خاطرنشان کرد: برای احیای روابط تاریخی، فرهنگی و اقتصادی کرمان و هندوستان نمیتوان به یک اقدام واحد بسنده کرد زیرا این مسیر نیازمند استراتژی سه لایه است که از بازیابی هویت تاریخی آغاز، با دیپلماسی فرهنگی تقویت میشود و در نهایت به همکاری اقتصادی ملموس و پایدار میرسد.
وی لایه اول را احیای هویت تاریخی و بازیابی مسیرهای ارتباطی با نهادینهسازی “رالی راه ادویه، سرمایهگذاری بر میراث معماری مشترک بهعنوان جاذبه گردشگری و تدوین “مسیر گردشگری میراث مشترک کرمان-هند” دانست و تصریح کرد: لایه دوم دیپلماسی فرهنگی و مردمی تبادل فرهنگی هدفمند با محوریت صنایع دستی و محصولات هویتی، استفاده از ظرفیت هندیهای ایرانیالاصل و شبکههای فرهنگی است که در این ارتباط اتاق کرمان می تواند با شناسایی و فعالسازی این شبکه، جلسات B2B مستقیم با تجار هندیتبار برگزار کند. رئیس اتاق کرمان افزود: لایه سوم همکاری اقتصادی ملموس و پایدار شامل فعالسازی مسیر چابهار بهعنوان کریدور تجاری کرمان-هند؛ تشکیل کارگروهی با حضور تجار کرمانی و هندی برای بررسی موانع و فرصتهای استفاده از چابهار در تجارت کرمان؛ تعریف پروژههای سرمایهگذاری مشخص در حوزه معدن و صنایع معدنی؛ تهاتر کالا برای عبور از موانع مالی؛ همکاری در حوزه آب و فناوریهای نوین است.
وی با بیان اینکه اتاق کرمان می تواند بستهای از پروژههای مشخص با مطالعات اولیه (ذخیره، بازار، بازدهی) تهیه کند و از طریق رایزنان اقتصادی سفارت هند در اختیار سرمایهگذاران هندی قرار دهد، اظهار کرد: تجربه نشان میدهد که صرف اعلام آمادگی کافی نیست و سرمایهگذار هندی به مطالعات دقیق ذخیره و توجیه اقتصادی نیاز دارد. طبیب زاده، در پایان با تاکید بر اینکه در تقویت روابط کرمان و هند اتاق کرمان نقش تسهیلگر و هماهنگکننده را می پذیرد، نه مجری صرف، خاطرنشان کرد: اتاق میتواند با تشکیل کارگروه دائمی روابط با هند متشکل از نمایندگان استانداری، میراث فرهنگی، پارک علم و فناوری و بخش خصوصی، پیگیری این گامها را نهادینه و از پراکندگی تلاشها جلوگیری کند.

